Ke Hoʻomaopopo nei i ka Hoʻokumu ʻIke: He Huakaʻi o ka ʻIke ʻIke Ponoʻī
He hana ola a ikaika ke kūkulu ʻana i ka ʻike pilikino, akā, kū mai kekahi mau ʻano ulu ʻana ma ke ʻano he mau hōʻuluʻulu manaʻo koʻikoʻi o kēia huakaʻi. ʻAʻole ia he ʻike koke ʻana, akā, he ulu mau ʻana, ʻike nui ʻia i ka wā ʻōpio a me ka wā makua.

Nā ʻAno Hoʻomohala Koʻikoʻi i ka Hoʻokumu ʻIke:
1. Mai ka Wehewehena Waho a i ka ʻImi Kūloko
I ka wā ʻōpiopio o ke ola, ua hoʻoikaika nui ʻia ka manaʻo o ke keiki iā ia iho e nā mea o waho. Hoʻokomo lākou i nā manaʻo mai nā mākua, nā kumu, a me nā hoa, a hoʻohana pinepine i nā ʻano i kuhikuhi ʻia iā lākou. Eia kekahi laʻana, ʻike paha ke keiki iā lākou iho he "akamai" no ka mea hoʻomaikaʻi kā lākou mau kumu i ko lākou mau hiki ke aʻo. Eia naʻe, i ko lākou oʻo ʻana, ʻoiai i ka wā ʻōpio, aia kahi neʻe nui i ka ʻimi kūloko. Hoʻomaka nā ʻōpio e nīnau i nā manaʻoʻiʻo hoʻoilina, nā kuleana, a me nā waiwai, e ʻimi ikaika ana e hoʻomaopopo i ko lākou ʻano, ka mea a lākou e manaʻoʻiʻo ai, a me ka mea a lākou e makemake ai no lākou iho, me ke kūʻokoʻa o nā manaʻolana o waho. Pili kēia i ka noʻonoʻo ponoʻī, ka hoʻokolohua ʻana me nā kuleana like ʻole, a me ka hoʻopiʻi ʻana i ke kūlana o kēia manawa.
2. Hoʻonui i ka ʻIke ponoʻī a me ka Noʻonoʻo ponoʻī
ʻO kahi hōʻailona o ka ulu ʻana o ka ʻike pilikino, ʻo ia ka ulu ʻana o ka hiki ke ʻike ponoʻī a me ka noʻonoʻo ponoʻī. ʻOi aku ka nānā ʻana o nā keiki ʻōpio i nā ʻano paʻa o lākou iho (e laʻa, "He lauoho ʻeleʻele koʻu," "Makemake au e pāʻani"). I ko lākou neʻe ʻana i ka wā ʻōpio, ulu aʻe ko lākou mau hiki ke noʻonoʻo, e ʻae ana i ka noʻonoʻo abstract. Hoʻomaka lākou e noʻonoʻo e pili ana i ko lākou mau manaʻo, nā manaʻo, nā waiwai, a me nā kumu hoʻoikaika ma ke ʻano ʻoi aku ka paʻakikī a me ka paʻakikī. He mea nui kēia noʻonoʻo ponoʻī i hoʻonui ʻia no ka hoʻohui ʻana i nā ʻano like ʻole o ke kanaka ponoʻī i loko o kahi ʻano paʻa a paʻa. Hoʻomaka lākou e nīnau "No ke aha wau e manaʻo ai i kēia?" a i ʻole "He aha ka mea nui iaʻu?"
3. Ka ʻImi ʻana i nā Kūlana a me nā Kuleana like ʻole
Hoʻohālikelike pinepine ʻia ke kūkulu ʻana i ka ʻike pilikino e kahi manawa o ka ʻimi ʻana, i kekahi manawa i kapa ʻia ʻo "moratorium" i nā kūlana ʻike pilikino o James Marcia. I loko o kēia wā, hoʻāʻo ikaika nā kānaka i nā kuleana like ʻole, nā manaʻoʻiʻo, a me nā ʻano me ka ʻole o ka hana ʻana i kahi kūpaʻa paʻa. Hiki i kēia ke komo i ka hoʻāʻo ʻana i nā hui hoaaloha like ʻole, ka ʻimi ʻana i nā makemake hoʻonaʻauao like ʻole, ka hoʻokolohua ʻana me ke ʻano, a i ʻole ka nīnau ʻana i nā manaʻo politika a me nā hoʻomana. ʻAe kēia ʻimi iā lākou e hoʻāʻo i nā ʻano like ʻole o ko lākou hiki ke ʻike a ʻike pehea lākou e kūpono ai. Ma hope o kēia ʻimi ʻana, neʻe maikaʻi nā kānaka i ka hana ʻana i nā kūpaʻa i kekahi mau waiwai, nā ʻoihana, nā pilina, a me nā manaʻo e manaʻo ʻia he ʻoiaʻiʻo iā lākou.
4. Hoʻohui ʻia o nā ʻuhane o ka wā i hala, kēia manawa, a me ka wā e hiki mai ana
ʻO ka ʻike makua e pili ana i ka hoʻohui pono ʻana o ke kanaka i ka wā ma mua (nā ʻike kamaliʻi, nā waiwai i aʻo ʻia), ʻo wai ke kanaka (nā manaʻoʻiʻo o kēia manawa, nā ʻano pilikino), a me ka mea e makemake ai ke kanaka (nā makemake, nā pahuhopu, nā kuleana e hiki mai ana). Hoʻokumu kēia hoʻohui ʻana i kahi manaʻo o ke kūlike a me ka hoʻomau ʻana i ka manawa. E pili ana i ka ʻike ʻana i ke ʻano o nā ʻike i hala i ke ʻano o kēia manawa, a pehea e kūkulu ʻia ai nā koho o kēia manawa i kahi ʻano i makemake ʻia i ka wā e hiki mai ana. Kōkua kēia ʻano ulu i nā kānaka e hoʻokumu i kahi manaʻo paʻa a mau loa o ko lākou ʻano, ʻoiai lākou e hoʻomau nei i ka ulu a me ka loli.
5. Ka Mana o ke Kūlana Kaiapili a me nā Pilina
ʻOiai he huakaʻi pilikino ka hoʻokumu ʻana i ka ʻike pilikino, ua hoʻokumu nui ʻia ia e nā pōʻaiapili pilikanaka a me nā pilina e noho nei kekahi. He kuleana koʻikoʻi ko nā hui hoa, nā ʻano ʻohana, nā moʻomeheu, a me nā manaʻolana o ke kaiāulu. ʻO nā ʻōpio, ma ke ʻano kūikawā, e hoʻokele pinepine i ka haunaele ma waena o ka hoʻokō ʻana i nā kūlana o ka hui a me ka hōʻoia ʻana i ko lākou ʻano pilikino. ʻO ka manaʻo a me ka ʻae ʻana (a i ʻole ka hōʻole ʻana) a lākou e loaʻa ai mai nā poʻe koʻikoʻi e kōkua i kā lākou ʻike ponoʻī a me nā koho ʻike pilikino. Hāʻawi nā pilina olakino i kahi kahua paʻa no ka ʻimi ʻana, ʻoiai hiki i nā pilina paʻakikī ke koi i ka loiloi hou ʻana i ka ʻike pilikino.
I ka hōʻuluʻulu manaʻo:
ʻO ka hōʻuluʻulu manaʻo maikaʻi loa o nā ʻano ulu i ke kūkulu ʻana i ka ʻike pilikino e hōʻike ana i ka holomua mai nā wehewehe ʻana o waho a i ka ʻimi kūloko, i hōʻailona ʻia e ka hoʻonui ʻana i ka ʻike ponoʻī, ka hoʻokolohua ikaika me nā kuleana like ʻole, a me ka hoʻohui hope ʻana o nā ʻano like ʻole o ke kanaka ponoʻī i ka hala ʻana o ka manawa. Ua pili pono kēia kaʻina hana paʻakikī me nā pilina pilikanaka a me ke ʻano moʻomeheu ākea. He wehewehe mau ia o ke kanaka ponoʻī, ma mua o kahi wahi paʻa.















