Te Tākaro a te Mātua me te Tamariki: He Piriti e Hono Ana i te Aroha me te Tipu

Ehara i te mea he wā whakangahau noa iho te tākaro a te mātua me te tamaiti; koinei te huarahi tino maori, tino whai hua hoki mō ngā mātua me ngā tamariki ki te hanga hononga hōhonu, ki te whakatairanga hoki i te whanaketanga whānui. Mā te tākaro, ka ako, ka tūhura, ka whakapuaki hoki ngā tamariki i a rātou anō, ā, ka mārama ake ngā mātua ki ā rātou tamariki, ka ārahi hoki i a rātou i roto i tō rātou tipu hauora. He taonga nui te tākaro kounga teitei a te mātua me te tamaiti e poipoi ana i te hinengaro me te tinana o te tamaiti, e hanga ana hoki i tētahi āhuarangi whānau rangimarie.

Te Hiranga o te Tākaro a te Mātua me te Tamariki: He Mīhini Tipu Tino Hira

He nui te pānga o te tākaro a te mātua me te tamaiti ki te tipu o te tamaiti, ā, e kitea ana tōna hiranga i roto i ētahi wāhanga matua:

• Te Pūtake mō te Hononga Hōhonu o ngā Kare ā-roto: Ko te tākaro te reo aroha, ā, ko te momo whakawhitiwhiti kare ā-roto tino tika i waenga i ngā mātua me ngā tamariki. Ina whakarērea e ngā mātua ngā mahi o ia rā, ka rumakina katoatia rātou ki roto i te e takaro ana me ā rātou tamariki, e tino kitea ana, e whakanuia ana, e arohaina ana hoki ngā tamariki. Mā tēnei wheako kare ā-roto pai ka āwhina i ngā tamariki ki te whakatū i te haumaru ngā whanaungatanga piripono me te wairua whakawhirinaki, e whakatakoto ana i tētahi turanga pakari mō tō rātou mātauranga kare ā-roto ā muri ake nei, te haumaru, me te hanganga o ngā whanaungatanga hauora ā-iwi. Ka noho hoki ngā maharatanga tākaro tahi hei wāhanga nui o ngā maharatanga mahana a te whānau.

• Whakatairanga i te Whanaketanga Tamariki Whānui: Ko te tākaro te huarahi matua o te tamaiti ki te ako me te whanaketanga.

  • Te Whanaketanga Tinana: Ahakoa he kēmu o waho e whaiwhai ana, e pekepeke ana rānei, he mahi o roto rānei pērā i ngā poraka hanga me te miro piriti, ka whakangungu pai ēnei i ngā pūkenga nekeneke whānui me ngā pūkenga nekeneke pai o te tamaiti, ā, ka tino whakapai ake i a ia. te taurite, te tere, te ngāwari, me te taurite ā-ringa-kanohi.

  • Te Whanaketanga Hinengaro: Ngā panga, ngā kēmu papa, me ngā kēmu whakaari e hiahia ana ki te whakaaro me te rautaki ka taea te whakaoho i te hiahia o te tamaiti, te poipoi i a rātou te whakaaro arorau, te whakaoti rapanga, te mōhio ki te wāhi, te mahara, te whakaaro pohewa, me te auahatangaMā te tākaro, ka ako ngā tamariki ki te whakatau i ngā wero me te kimi i ngā tauira.

  • Te Whanaketanga Reo: Ko te tākaro te horopaki pai rawa atu mō te whakamahinga o te reo. I roto i ngā kēmu tahi, ka ako māori ngā tamariki, ka whakamahi kupu hou, ka whakaharatau hoki ki te whakapuaki i ō rātou whakaaro, hiahia, me ngā kare ā-roto, ā, mā reira ka whakapakari ake i ā rātou ngā pūkenga mārama reo me te whakapuakitangaKa taea hoki e ngā mātua te ārahi mārire i ngā tamariki ki te whakaahua me te kōrero i te wā e tākaro ana.

  • Te Whanaketanga Hapori me te Whaeaaro: I a rātou e tākaro ana me ngā mātua, e taunekeneke ana rānei me ō rātou hoa i raro i te arataki a ngā mātua, ka ako ngā tamariki ki te te whakawhitiwhiti kōrero, te whakawhitiwhiti kōrero, te whiriwhiri tahi, te whakaae tahi, me te whakatau i ngā pakanga itiHe tukanga nui ēnei mō te ako i ngā ture taunekeneke pāpori, te whakatipu te aroha, ngā pūkenga whakahaere kare ā-roto, me te wairua mahi tahi i roto i ngā horopaki pāpori tūturu.

• Te Whakaora i te Ahotea me te Whakarei ake i te Harikoa Whānau: He tere te ao hou, ā, ka pāngia ngā tamariki me ngā mātua e ngā pēhanga maha. Ko te tākaro te huarahi pai rawa atu hei whakangā. Mā tēnei ka taea e ngā tamariki me ngā mātua te whakangā, te tuku i ngā ahotea o te ako me te mahi, me te pārekareka ki ngā wā o te harikoa tuturu. Mā tēnei taunekeneke whānau pai, whakangāwari ka āwhina i te waihanga i tētahi... te āhuarangi whānau marino, pai hoki, e hanga ana i te kāinga hei piringa pono, hei puna hoki o te harikoa.

Ngā Whakaaro Tākaro a te Mātua me te Tamariki mō ngā Rōpū Reo Rerekē: Ngā Wheako Tipu Whaiaro

Mā te mārama ki ngā āhuatanga o ngā wāhanga whanaketanga rerekē o te tamaiti, me te whiriwhiri i ngā kēmu tika a te mātua me te tamaiti, ka whai hua ake ngā taunekeneke.

• Pēpi (0-1 tau): Te Taunekeneke ā-Aro me te Piritanga Haumaru

  • Ngā Kēmu i Whakaarotia: Ngāwari titiro-ā-pū, ngā taonga tākaro e pā ana ki ngā kakano rerekē (hei tauira, te hiraka, te papanga taratara, ngā taonga takaro ngohengohe), te whakaputa oro hei whakawai (te rūrū i ngā haruru, te waiata), pānui tahi (ahakoa kāore rātou e mārama ki te kaupapa, ka aro atu ngā pēpi ki te reo mārie o te mātua, ki te manawataki, me ngā kare ā-roto, ka hanga hononga).

  • Ngā Painga: He tino whakaohooho i te pēpi ngā mātakitaki tirohanga, ngā mātakitaki whakarongo, me ngā mātakitaki pā, i te wā e hanga ana i te mea nui āpitihanga haumaru mā te taunekeneke, e whakatakoto ana i te tūāpapa mō te whanaketanga o ngā kare ā-roto ā muri ake nei.

• Te Kōhungahunga (1-3 tau): Te Tūhura, te Tāruarua, me te Tīmatanga Reo

  • Ngā Kēmu i Whakaarotia: Ngāwari ngā poraka hanga (e whakatairanga ana i te mōhiotanga ā-wāhi), tuhituhi kore utu (e whakawhanake ana i ngā pūkenga nekeneke pai me te auahatanga), te tākaro tūranga (te whakaari i a rātou e kōrero ana i te waea, te whāngai i ngā tāre, te taraiwa i ngā motuka takaro, te whai i ngā āhuatanga o ia rā hei whakatairanga i te reo me te whakaaro), te mahi i waho te whai me te peke (e whakakorikori ana i ngā pūkenga nekeneke whānui).

  • Ngā Painga: Ka whakawhanake i te taunga o ngā nekenekehanga whānui me ngā nekenekehanga pai, ka mutu te mura o ngā mea whakaaro auaha, ka ako i ngā whanonga o ia rā me ngā mahi māmā ngā whanaungatanga take-me-pānga mā te whakatauira, me te whakatairanga te whakapuakitanga reo.

• Te Tau Kōhungahunga (3-6 tau): Te Mahi Ngātahi, Ngā Ture, me te Putanga Hinengaro

  • Ngā Kēmu i Whakaarotia: He paku uaua ake ngā panga, māmā noa iho ngā kēmu papa (pērā i a Snakes and Ladders, Ludo, hei hanga i te mōhiotanga ture i te tīmatanga), te tākaro tūranga uaua (te whakatauira i te hokohoko hūpāmakete, te toro atu ki te tākuta, te hopu tahae a ngā pirihimana, te whakawhanake i ngā pūkenga pāpori, te whakawhitiwhiti kōrero, me te mahi tahi), o waho ngā kēmu pōro, huna-ā-ringa.

  • Ngā Painga: He nui te whakatipu te whakaaro arorau, te arotahi, te mōhio ki ngā ture, ngā pūkenga mahi tahi, me ngā pūkenga whakaoti rapanga tuatahiMā te tākaro, ka wheako rātou i te wikitoria me te hinganga, me te ako i te whakahaere i ngā kare ā-roto.

• Tau Kura (6-12 tau): Rautaki, Wero, me te Whakatipu Kawenga

  • Ngā Kēmu i Whakaarotia: Rautaki ngā kēmu papa (pērā i te chess, Haere, whakarei ake i te whakaaro hohonu), māmā noa ngā whakamātautau pūtaiao (te whakatipu i te wairua tirotiro), ngā hākinakina tīma (whutupaoro, poitūkohu, whakapakari i te mahi tahi me te whakataetae), ngā kēmu poto waehere (te whakawhanake i te arorau me te whakaaro auaha), te hononga tahi te whakamahere i ngā mahi a te whānau (ngā haerenga, ngā kaupapa o te mutunga wiki, te poipoi i te kawenga me ngā pūkenga whakamahere).

  • Ngā Painga: Whakarei ake te whakaaroaro matatika, ngā pūkenga whakaoti rapanga matatau, te mahi tahi, te kaiārahi, me te māramatanga me te whakamahinga o ngā ture uaua.

Me pēhea te whai hua ake o te tākaro a te mātua me te tamaiti: Te whakaaro nui i roto i te mahi

Hei whakanui ake i ngā painga o te tākaro a te mātua me te tamaiti, me mātau ngā mātua ki ētahi tikanga taunekeneke:

• Whakarērea ngā taputapu hiko, kia tino wātea: Koinei te kaupapa tino taketake, tino hira hoki. I a koe e tākaro ana, waihohia ngā waea pūkoro, ngā papahiko me ētahi atu taputapu hiko ki tahaki mō tētahi wā poto, kia taea ai e tāu tamaiti te... kotahi rau ōrau o tō aroKo tō aroaro me tō whai wāhi atu te aroha me te whakaū pai rawa atu mō tāu tamaiti.

• Heke ki tō rātou taumata, tomo ki tō rātou ao: Ngāna kia tirohia ngā kēmu me ngā raruraru mai i te tirohanga a tāu tamaiti, kia mārama ki ōna whakaaro, kia whakaute hoki i tana momo tākaro me tōna whakaaro auaha. Kaua e whakawhāitihia rātou ki ngā whakaaro pakeke.

• Ngā Kōwhiringa Tuku me te Mana Motuhake: Tukua ngā tamariki ki te whiriwhiri i ngā ihirangi o te kēmu, kia rongo ai rātou i te āhua o te kēmu te mana whakahaere me te mana motuhake i te wā e takaro ana. Ina riro ngā tamariki hei "kaihoahoa" o te kēmu, ka tino piki ake tā rātou whai wāhi me te auahatanga.

• Whakatenatenahia kia Nui Ake, Wawao Mai, Aromatawai Kia Iti Ake: Whakatenatenahia ngā tamariki kia whakamātau, kia tūhura, kia hē hoki. Kaua e hohoro te whakatika i ā rātou hapa, kaua hoki e arotake nui rawa. Tukua ngā tamariki kia ako, kia tipu hoki i roto i te tūhuratanga noa. Whakamahia ngā kīanga pēnei i te "I tino kaha tō ngana, ā, kua kitea he ara hou!" kaua ki te "He hē tēnā, me pēnei te mahi."

• Kia pai te tukanga, kaua ko te putanga anake: Ko te tino kaupapa o te tākaro he pārekareka ki te tukanga me te whakapakari i te hononga o te mātua me te tamaiti, ehara i te mea hei toa i tētahi kēmu, hei whakaoti rānei i tētahi mahi. Tukua ngā tamariki kia wheako i te harikoa o te tākaro i roto i tētahi taiao marino, harikoa hoki.

• Whakaaroaro me te Toha i Muri i te Tākaro: Kōrero poto ki tāu tamaiti mō ngā wā ngahau, ngā mea i akohia e rātou, ngā wero i pā ki a rātou, me te huarahi i whakaoti ai rātou i aua wero i te wā o te kēmu. whakaaroaro me te tiritiri Ka āwhina i ngā tamariki ki te whakaū i ā rātou akoranga, ki te whakahōhonu ake i tō rātou māramatanga ki te kēmu, me te whakatairanga ake i te whakawhitiwhiti kōrero i waenganui i ngā mātua me ngā tamariki.

Ko te tākaro a te mātua me te tamaiti te koha pai rawa atu ka taea e ngā mātua te hoatu ki ā rātou tamariki. Ehara i te mea ka poipoi noa i te hinengaro me te tinana o te tamaiti, engari ka taea hoki e ngā mātua te kimi anō i te tamaiti o roto i a rātou e haere tahi ana me rātou, e wheako tahi ana i te harikoa o te tipu, ā, hei whakamutunga, ka hanga he hononga hohonu e whai hua ana mō rātou mō te wa katoa.